Welkom bij de Messier catalogus! Alle 110 Messierobjecten eisen hier hun
eigen plek op. Bekijk de verschillende foto's van de verschillende objecten en
lees de info over de nevels, sterrenstelsels en clusters.
Inhoudsopgave
| Ga naar: |
1, 2, 3,
4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16,
17, 18, 19, 20 |
| |
1-20, 21-30, 31-40, 41-50, 51-60,
61-70, 71-80,
81-90, 91-100,
101-110
|
Wat is de Messier catalogus?
Charles Messier, een Franse astronoom, bracht in 1774 een
lijst uit met 45 objecten (M1 tot M45). In die tijd werden vaak objecten
ontdekt die erg op kometen leken, maar er geen waren. Messier vond dat
frustrerend en dus onthulde hij de eerste druk van de Messier catalogus:
deepsky-objecten die veel lijken op kometen. In 1781 werd de lijst verlengd
met 100 objecten. Uiteindelijk kwamen daar nog tien bij. De Messier
catalogus bevat veel prachtige objecten die vanuit Nederland in de zomer te
zien zijn. Soms zitten er aparte gevallen tussen. Zo is M40 een 'ordinaire'
dubbelster en is M101 hetzelfde object als M102. In de twintigste eeuw kwam
de Messierlijst tot zijn huidige status. De onderstaande lijst is geschreven
door Tim Kraayvanger van AstroStart.
Messierobject 1 tot en met 20
Klik op de foto's links voor een vergroting.
 |
|
M1, Krabnevel |
| |
Supernovarestant (Stier) - Afstand: 6.500 lj - Mag: 8,4 - NGC 1952 |
| |
In het jaar 1054 door Chinese astronomen waargenomen als
een supernova. De nevel dijt langzaam uit en zal ooit te vaag zijn om gezien
te worden. De nevel heeft de naam 'Krabnevel' gekregen, omdat schetsen van
het object in de 19e eeuw leken op een Krab. De krabnevel is door een
telescoop zichtbaar als een vaag vlekje. De enige voorwaarde is een donkere
nachthemel.
|
 |
|
M2, NGC 7089 |
| |
Bolvormige sterrenhoop (Waterman) - Afstand: 37.500 lj - Mag: 6,5 |
| |
Messierobject 2 is een bolvormige sterrenhoop. In deze
sterrenhoop bevinden zich ongeveer 150.000 sterren, waaronder 21 variabele
sterren. De leeftijd van M2 is ongeveer 13 miljard jaar, oftewel bijna even
oud als het universum. Het object is niet te zien met het blote oog. Door
een kleine telescoop is het object als een vaag vlekje zichtbaar. Met een
grote telescoop zijn individuele sterren zichtbaar.
|
 |
|
M3, NGC 5272 |
| |
Bolvormige sterrenhoop (Jachthonden) - Afstand: 33.900 lj - Mag: 6,2 |
| |
M3 werd in 1764 door Charles Messier ontdekt. Het is een
van de helderste en grootste bolvormige sterrenhopen en bestaat uit 500.000
sterren. De kern heeft een doorsnee van slechts 11 lichtjaren en dat
betekent dat de sterren erg dicht bij elkaar in de buurt zitten. Onder zeer
gunstige omstandigheden is het object met het blote oog zichtbaar. Om
individuele sterren te onderscheiden is een grote telescoop nodig.
|
 |
|
M4, NGC 6121 |
| |
Bolvormige sterrenhoop (Schorpioen) - Afstand: 7.200 lj - Mag: 5,6 |
| |
Deze bolvormige sterrenhoop werd aanvankelijk als 'komeet'
beschreven. M4 is de meest nabije bolvormige sterrenhoop: de tweede plaats
is voor NGC 6397 (Altaar, 7.500 lj). Daarnaast is M4 een van de minst
compacte bolhopen. M4 kon een prachtig object aan de nachthemel zijn, maar
het licht van de bolhoop wordt geabsorbeerd door interstellaire wolken. M4
is onder goede omstandigheden met het blote oog zichtbaar. Tip: zoek je het
object? Kijk dan naar de heldere ster Anteres en beweeg je telescoop iets
naar het oosten om deze sterrenhoop te zien.
|
 |
|
M5, NGC 5904 |
| |
Bolvormige sterrenhoop (Slang) - Afstand: 24.500 lj - Mag: 5,6 |
| |
M5 is een ovale bolhoop met een diameter van 165
lichtjaren. Het object is een van de oudste bolhopen in ons sterrenstelsel
en heeft een vermoedelijk leeftijd van 13 miljard jaar. De hoop bevat
500.000 sterren, waarvan minimaal 105 veranderlijke sterren. Onder goede
omstandigheden is M5 met het blote oog te zien. Een telescoop met een
diameter van minimaal 10 centimeter laat individuele sterren zien.
|
 |
|
M6, Vlindercluster |
| |
Open sterrenhoop (Schorpioen) - Afstand: 1.600 lj - Mag: 4,2 - NGC 6405 |
| |
M6 is een open sterrenhoop dat voor het jaar 1654 door
Giovanni Batista Hodierna is ontdekt. De diameter van de sterrenhoop is
twaalf lichtjaren. De cluster bevat enkele heldere sterren, waaronder een
veranderlijke oranje reuzenster. De helderheid van de laatstgenoemde ster
varieert van +5,5 tot +7,0. De sterren zijn onder goede omstandigheden met
het blote oog zichtbaar.
|
 |
|
M7, Ptolemaeuscluster |
| |
Open sterrenhoop (Schorpioen) - Afstand: 900 lj - Mag: 3,3 - NGC 6475 |
| |
Dit cluster werd al rond het jaar 130 waargenomen door
Ptolemaeus. De cluster heeft een diameter van 18 tot 25 lichtjaren en is
ongeveer 220 miljoen jaar oud. Met een telescoop zijn er ongeveer 80 sterren
zichtbaar. Het object is met het blote oog zichtbaar, maar in Nederland
staat M7 nooit zo hoog, waardoor het een moeilijk waar te nemen
Messierobject is.
|
 |
|
M8, Lagunenevel |
| |
Diffuse nevel (Boogschutter) - Afstand: 5.200 lj - Mag: 6,0 - NGC 6523 |
| |
Het is niet helemaal bekend wat M8 is. Bedoelde Charles
Messier de sterrenhoop in de nevel (NGC 6530) of bedoelde hij de nevel zelf
(NGC 6523). Astronomen gaan er vanuit dat hij met M8 het totaalbeeld
bedoelt, dus zowel de nevel als de sterrenhoop in het centrum. De nevel
heeft een grootte van 140 bij 60 lichtjaren. De nevel is met een verrekijker
of kleine telescoop zichtbaar als een vage vlek.
|
 |
|
M9, NGC 6333 |
| |
Bolvormige sterrenhoop (Slangendrager) - Afstand: 25.800 lj - Mag: 7,7 |
| |
M9 is een bolvormige sterrenhoop op een afstand van slechts
5.500 lichtjaren bij het centrum van ons Melkwegstelsel vandaan. Het object
heeft een absolute magnitude van -8,04, wat gelijk is aan de 120.000 zonnen,
en heeft een diameter van 90 lichtjaren. Het object is met een kleine
telescoop te zien. In de nabije omgeving van deze sterrenhoop vind je de
twee zwakkere bolhopen NGC 6342 en NGC 6356.
|
 |
|
M10, NGC 6254 |
| |
Bolvormige sterrenhoop (Slangendrager) - Afstand: 14.300 lj - Mag: 6,6 |
| |
Deze bolvormige sterrenhoop werd in 1764 ontdekt door
Charles Messier. Het object heeft een diameter van 83 lichtjaren en tot nu
toe zijn er slechts vier veranderlijke sterren in deze sterrenhoop ontdekt.
Het object is met een verrekijker of kleine telescoop te zien.
|
 |
|
M11, Wilde eendcluster |
| |
Open sterrenhoop (Schild) - Afstand: 6.000 lj - Mag: 6,3 - NGC 6705 |
| |
M1 is een compacte sterrenhoop met een leeftijd van 200 tot
500 miljoen jaar. De sterrenhoop is rijk aan 3.000 sterren, waarvan er 500
helderder zijn dan magnitude 14. De individuele sterren zijn niet met het
blote oog zichtbaar. Je hebt dus minimaal een verrekijker of een kleine
telescoop nodig.
|
 |
|
M12, NGC 6218 |
| |
Bolvormige sterrenhoop (Slangendrager) - Afstand: 14.000 lj - Mag: 6,7 |
| |
M2 is een bolvormige sterrenhoop met een diameter van 75
lichtjaren. De heldere sterren zijn van magnitude 12. Er zijn in totaal 13
veranderlijke sterren gevonden in deze sterrenhoop. De cluster bevindt zich
in de buurt van M10 en is met een verrekijker of kleine telescoop te
bewonderen.
|
 |
|
M13, Hercules bolhoop |
| |
Bolvormige sterrenhoop (Hercules) - Afstand: 25.100 lj - Mag: 5,8 - NGC 6205 |
| |
Een van de helderste bolvormige sterrenhopen van het
noordelijk halfrond. De leeftijd van de bolhoop is veertien miljard jaar!
Dat is ouder dan het universum (13,7 miljard jaar), dus óf het universum is
ouder óf de Hercules cluster is jonger. In 1974 werden er radioberichten
uitgezonden naar dit cluster in de zoektocht naar buitenaards leven. De
bolhoop is onder gunstige omstandigheden met het blote oog zichtbaar, maar
voor individuele sterren is toch echt een telescoop nodig.
|
 |
|
M14, NGC 6402 |
| |
Bolvormige sterrenhoop (Slangendrager) - Afstand: 30.300 lj - Mag: 7,6 |
| |
M14 heeft een diameter van ongeveer 100 lichtjaren. De
sterrenhoop heeft een absolute magnitude van -9,12, wat overeenkomt met de
lichtkracht van 400.000 zonnen. In 1938 vond er een nova plaats in deze
sterrenhoop met een magnitude van 9,2. Iets ten zuidwesten van M14 bevindt
zich de bolhoop NGC 6366. M14 is met een telescoop zichtbaar.
|
 |
|
M15, NGC 7078 |
| |
Bolvormige sterrenhoop (Pegasus) - Afstand: 33.600 lj - Mag: 6,2 |
| |
M15 heeft, net als M14, een diameter van ongeveer 100
lichtjaren. De bolhoop heeft een lichtkracht van ongeveer 360.000 zonnen. De
heldere ster in M15 heeft een magnitude van 12,6. De bolhoop heeft een zeer
compact centrum met mogelijk een zwart gat. Daarnaast bevat M1 een
planetaire nevel (Pease 1). Met een grote telescoop zijn individuele sterren
te onderscheiden, maar verwacht er niet teveel van.
|
 |
|
M16, Adelaarsnevel, Arendnevel, IC 4703 |
| |
Emissienevel (Slang) - Afstand: 7.000 lj - Mag: 6,4 - NGC 6611 |
| |
M16, beroemd door enkele prachtige foto's van de Hubble
telescoop, is ongeveer 5,5 miljoen jaar oud en heeft een diameter van 15
lichtjaren. De gaszuilen in de nevel hebben een lengte van ongeveer een
lichtjaar en huisvesten jonge sterren. Deze hete sterren lichten ook de
nevel op. De Adelaarsnevel (ook wel Arendnevel genoemd) heeft een absolute
magnitude van -8,21 en is met een verrekijker of telescoop zichtbaar.
|
 |
|
M17, Omeganevel |
| |
Open sterrenhoop (Boogschutter) - Afstand: 60 miljoen lj - Mag: 6,0 - NGC
6618 |
| |
M17 bestaat uit een sterrenhoop met ongeveer 35 jonge
sterren. Het heeft een diameter van 15 lichtjaren. De nevel is 800 keer
massiever dan de zon en is (als je kijkt naar de afstand) erg helder. Dit
wordt veroorzaakt door de hete, jonge sterren in de sterrenhoop. De
open sterrenhoop is met een kleine telescoop zichtbaar.
|
 |
|
M18, NGC 6613 |
| |
Open sterrenhoop (Boogschutter) - Afstand: 4.900 lj - Mag: 7,5 |
| |
Misschien wel een van de minst bekende Messierobjecten. M18
is een open sterrenhoop in Boogschutter. Het bevindt zich op een afstand van
4.900 lichtjaren bij ons vandaan en bestaat uit enkele tientallen sterren.
De sterrenhoop heeft een diameter van 17 lichtjaren en heeft een leeftijd
van 32 miljoen jaar. De sterrenhoop is met een kleine telescoop zichtbaar.
|
 |
|
M19, NGC 6273 |
| |
Bolvormige sterrenhoop (Slangendrager) - Afstand: 28.000 lj - Mag: 6,8 |
| |
M19 bevindt zich op een afstand van slechts 5.200
lichtjaren bij het centrum van ons melkwegstelsel vandaan. De diameter is
ongeveer 140 lichtjaren en er zijn tot nu toe vier veranderlijke sterren
ontdekt. De heldere ster in M19 heeft een magnitude van 14. In zijn
totaliteit heeft M19 een absolute magnitude van -9. Het object is met een
verrekijker of kleine telescoop als een vaag vlekje zichtbaar.
|
 |
|
M20, Trifidnevel |
| |
Diffuse nevel (Boogschutter) - Afstand: 5.200 lj - Mag: 9,0 - NGC 6514 |
| |
De Trifidnevel (M20) wordt zo genoemd, omdat John Herschel
drie lobben in de nevel zag. Het centrale drievoudige sterrensysteem bestaat
uit drie extreem hete sterren die de nevel verlichten. De nevel is niet erg
helder, dus je hebt minimaal een telescoop nodig om de ster en de
nevelachtige omgeving te zien.
|
|
